Straatpoëzie in Nederland: woordkunst in de openbare ruimte

4 VIEWS
Straatpoëzie in Nederland: woordkunst in de openbare ruimte

Een mooi gedicht, een vrolijk versje of een grappige rijm: straatpoëzie in Nederland krijgt de laatste jaren steeds meer aandacht. Het is een literaire kunstvorm die dient om openbare ruimtes te verfraaien en bewoners en bezoekers aan het denken te zetten over de stad of de grote en kleine momenten in het dagelijks leven.

Wat is straatpoëzie?

Muurschilderingen zijn tegenwoordig in bijna geen enkele stad meer weg te denken uit het straatbeeld. Maar waar urban street art de steden echt heeft veroverd, is woordkunst een stuk minder bekend. Toch is het steeds vaker te zien op muren, gevels en stoepjes. De kunst is om het op te merken en de inhoud tot je door te laten dringen. Straatpoëzie wordt in principe gemaakt in opdracht van de gemeente, vaak door een aangestelde stadsdichter die op aanvraag een gedicht maakt maar soms worden ook woorden van bekende dichters en filosofen uit binnen- en buitenland ‘geleend’. De woorden zeggen meestal iets over de locatie of de stad in het algemeen; een kunstzinnige manier om een verhaal uit het verleden of juist een actualiteit te delen met voorbijgangers.

straatpoëzie
Een deel van het gedicht ‘Utrecht voor Beginners’ van Ingmar Heytze op een muur aan de Oude Gracht. © Wikipedia

 

straatpoëzie
Straatpoëzie in Leeuwarden van Stichting Muurtaal

Waar kan je straatpoëzie bewonderen?

De gedichten vind je vaak op de meest onverwachte plekken. Met name in grote steden met een levendige urban art scene, zijn veel van dit soort gedichten te vinden. Bijvoorbeeld in Utrecht, waar de bekende dichter Ingmar Heytze een groot aantal gedichten over de stad schreef die voor iedereen te bewonderen zijn. Maar ook in kleinere plaatsen kan je verrast worden: zo kan je tijdens een stadswandeling in Leeuwarden opvallend veel gedichten tegenkomen.

Lees ook:  Een ontroerend liefdesgedicht van Hans Andreus

In sommige steden worden er net als met muurschilderingen speciale tours georganiseerd langs de kunstwerken, maar vaker moet je er toevallig tegenaan lopen. En daar word je dankzij de Straatpoëzie kaart een handje bij geholpen. Op initiatief van Kila van der Starren toont een interactieve kaart alle verzamelde straatpoëzie door heel Nederland en Vlaanderen. Je kunt zelf gedichten toevoegen die nog niet in kaart zijn gebracht. Een leuk naslagwerk voor een aankomende stedentrip of om gewoon eens te kijken wat voor gedichten er bij jou in de buurt te vinden zijn.

View this post on Instagram

Stad met karakter – Hendrik Marsman woonde zo'n 10 jaar in Utrecht. Op de hoek van Domstraat en Voetiusstraat was Marsman van 1929 tot 1933 gevestigd als advocaat. Naast dit werk was hij actief als dichter en vanaf 1935 wijdt hij zich geheel aan de letterkunde. Zijn bekendste strofe uit het gedicht 'Herinnering aan Holland' (uit 1936) kennen we allemaal: – Denkend aan Holland zie ik breede rivieren traag door oneindig laagland gaan – Uit de eerste regels van het gedicht 'Utrecht' op de gevel in de Domstraat 8, blijkt dat Marsman geen hoge dunk had van de Utrechters. Hij verafschuwde de kleinburgerlijkheid en bekrompenheid en het gebrek aan grootheid van zijn stadsgenoten. Hij dicht verder: – Nergens ter wereld, Heeft een kleinburgerlijker actualiteit. Zich zo voornaam versierd met het tot op de draad. Versleten goudbrokaat der middeleeuwen, …. Want waar men gaat of staat, Hier wordt men, graag of niet, gelijkgeschakeld in. Een net van onverwrikbare middelmatigheid. – Marsman had wel een liefde voor de oude binnenstad, wel degelijk een stad met karakter, en schreef hij onder meer een gedicht over de Nieuwegracht. – Van 1936 tot 1940 woonde Marsman in Zuid-Frankrijk. De oorlog verraste hem en in 1940 wilde hij en zijn vrouw naar Engeland uitwijken. Het schip verging echter in Het Kanaal. Mogelijk werden ze getorpedeerd door een Duitse onderzeeër. Hendrik Marsman vond hierbij de dood. #utrechtcentrum #030 #domstad #wikipedia

A post shared by Zo was Utrecht (@zowasutrecht) on

Ontvang gratis onze beste artikelen!

Schrijf je in voor de inspiratiemail van Paradijsvogels Magazine

MEER INSPIRATIE

Gedicht: er waaide een krant
Gedicht: Vervreemde vogel
Gedicht: Mijn lieve vrouw
Gedicht: Vogels